W skrócie
- AI oszczędza nauczycielowi czas w 7 zadaniach, od scenariusza lekcji po zebranie z rodzicami; godzina tygodniowo to około 38 godzin w roku szkolnym 2026/2027.
- Darmowy ChatGPT for Teachers działa tylko w USA (do czerwca 2028), ale szkoła z Google Workspace for Education ma Gemini bez dopłat, a z Microsoft 365 A1–A5 narzędzie Teach.
- Gemini Notebook (dawniej NotebookLM) za darmo mieści 100 notatników po 50 źródeł i odpowiada tylko na podstawie Twoich materiałów, z przypisami.
Stan na 3 listopada 2026
W czym AI naprawdę oszczędza nauczycielowi czas?
Najwięcej czasu AI oszczędza przy przygotowaniu materiałów: scenariusza, karty pracy, pytań do sprawdzianu i wersji tekstu dla ucznia ze specjalnymi potrzebami. Ocena i decyzje zostają po stronie nauczyciela. Szerszy obraz, od szkoły po uczelnię, daje nasz przewodnik po AI w edukacji, a tu skupiamy się na warsztacie jednego nauczyciela.
| Zadanie | Narzędzie | Ile czasu z AI (szacunek redakcji) | Na co uważać |
|---|---|---|---|
| Scenariusz lekcji | ChatGPT, Gemini, Teach w Copilocie | ok. 5 min szkicu + 10 min poprawek | Zmyślone numery wymagań z podstawy programowej |
| Karta pracy na 3 poziomach | ChatGPT, Gemini | ok. 5 min + sprawdzenie klucza | Błędy w kluczu odpowiedzi |
| Pytania do sprawdzianu | ChatGPT, Gemini, Teach (quiz w Forms) | ok. 5 min + 15 min sprawdzenia | Pytania spoza przerobionego materiału |
| Informacja zwrotna do wypracowania | ChatGPT, Gemini | ok. 2 min na pracę + czytanie pracy | Dane ucznia, ocena wystawiona przez model |
| Materiał dla ucznia z dysleksją lub SPE | ChatGPT, Gemini, Teach | ok. 5 min na tekst | Zgubione informacje, dane z opinii poradni |
| Powtórka z własnych materiałów | Gemini Notebook (dawniej NotebookLM) | ok. 10 min na notatnik | Źródła słabej jakości dają słabą powtórkę |
| Zebranie z rodzicami | ChatGPT, Gemini | ok. 10 min | Imiona uczniów i oceny w poleceniu |
Policzmy to. Załóżmy, że AI oszczędza Ci 20 minut przy trzech zadaniach tygodniowo, czyli godzinę. Rok szkolny 2026/2027 trwa od 1 września 2026 do 25 czerwca 2027; po odjęciu ferii zimowych i przerw świątecznych zostaje około 38 tygodni zajęć. To około 38 godzin, prawie cały tydzień pracy, bo czas pracy nauczyciela na pełnym etacie według Karty Nauczyciela nie może przekraczać 40 godzin tygodniowo.
Jakie narzędzia AI nauczyciel w Polsce ma za darmo?
Najwięcej daje konto szkolne: szkoła z Google Workspace for Education ma Gemini bez dopłat, a szkoła z Microsoft 365 A1, A3 lub A5 ma narzędzie Teach w Copilocie. Głośny „ChatGPT for Teachers” w Polsce nie działa.
Definicja
Konto edukacyjne zakłada nauczycielowi szkoła w Google Workspace for Education albo Microsoft 365 Education. Obowiązuje na nim umowa szkoły z dostawcą, a administrator decyduje, które funkcje AI są włączone.
- Gemini for Education: według Google w cenie wszystkich edycji Workspace for Education, także bezpłatnej Fundamentals. Rozmów nie przeglądają ludzie i nie służą do trenowania modeli. Gemini in Classroom (według Google ponad 30 narzędzi dla nauczycieli) od kwietnia 2026 działa we wszystkich językach Classroom, w których działa Gemini.
- Teach w aplikacji Microsoft Copilot: plan lekcji, kryteria oceniania, quiz w Forms, fiszki, zmiana poziomu trudności tekstu. Dla nauczycieli z licencją Microsoft 365 lub Office 365 A1, A3 albo A5, bez płatnej licencji Copilot. Każde narzędzie ma własną listę języków, więc sprawdź, czy Twoje działa po polsku.
- ChatGPT for Teachers: według OpenAI bezpłatny do czerwca 2028, ale tylko dla zweryfikowanych nauczycieli szkół w USA. W Polsce zostaje plan Free (więcej w tekście ChatGPT za darmo).
- Gemini Notebook (dawniej NotebookLM): 100 notatników po 50 źródeł za darmo, także na prywatnym koncie Google.
Zadanie 1 i 2: scenariusz lekcji i karta pracy na trzech poziomach
Scenariusz z AI to szkic do poprawienia, nie gotowa lekcja. Najwięcej zyskujesz, gdy każesz modelowi podać czas każdego etapu i listę faktów do sprawdzenia, a numery wymagań z podstawy programowej dopisujesz sam.
Prompt do skopiowania
Jesteś doświadczonym nauczycielem [przedmiot] w klasie [7 szkoły podstawowej].
Przygotuj scenariusz lekcji na 45 minut na temat: [temat].
Podaj cel lekcji i 3 kryteria sukcesu (NaCoBeZu) językiem ucznia.
Przebieg rozpisz w tabeli: etap, czas w minutach, co robi nauczyciel, co robią uczniowie.
Dodaj jedno ćwiczenie w parach i jedno pytanie na wyjście z lekcji.
Nie podawaj numerów wymagań z podstawy programowej, dopiszę je sam.
Na końcu wypisz fakty, które powinienem sprawdzić przed lekcją.Kartę pracy na trzech poziomach ręcznie pisze się trzy razy, więc tu AI oszczędza najwięcej. Wklej własny tekst, zamiast kazać modelowi pisać z pamięci.
Prompt do skopiowania
Na podstawie tekstu poniżej przygotuj kartę pracy w trzech wersjach: A, B i C.
Ten sam cel i te same treści, różny stopień trudności:
A – pytania zamknięte i uzupełnianie luk, B – krótkie pytania otwarte, C – zadanie problemowe.
Każda wersja: 5 zadań, mieści się na jednej stronie A4, bez oznaczeń poziomu widocznych dla ucznia.
Na końcu klucz odpowiedzi do wszystkich trzech wersji.
[wklej tekst z podręcznika albo własne notatki]Jak budować takie polecenia (rola, kontekst, format, przykład), piszemy w przewodniku prompt engineering.
Zadanie 3 i 4: pytania do sprawdzianu i informacja zwrotna do wypracowania
Przy sprawdzianie AI dobrze wymyśla błędne odpowiedzi oparte na typowych błędach uczniów. Przy wypracowaniu pisze informację zwrotną według Twoich kryteriów, ale oceny nie wystawia.
Prompt do skopiowania
Przygotuj 12 pytań do sprawdzianu z tematu [temat], klasa [numer].
6 pytań zamkniętych (4 odpowiedzi, jedna poprawna), 4 pytania z krótką odpowiedzią, 2 pytania otwarte z uzasadnieniem.
W pytaniach zamkniętych błędne odpowiedzi mają odpowiadać typowym błędom uczniów; przy każdej nazwij ten błąd.
Dodaj klucz i punktację, razem 30 punktów.
Korzystaj wyłącznie z materiału poniżej. Jeśli czegoś w nim nie ma, nie dopisuj.
[wklej materiał z lekcji]Pracę wklejasz bez imienia, nazwiska i klasy. Cytat z pracy od razu pokazuje, czy model przeczytał tekst, czy zgaduje.
Prompt do skopiowania
Oto kryteria oceny wypracowania: [wklej kryteria].
Poniżej praca ucznia, bez danych osobowych.
Dla każdego kryterium napisz: co jest spełnione (z krótkim cytatem z pracy), czego brakuje i jedną konkretną wskazówkę na następny raz.
Nie wystawiaj oceny ani punktów.
Pisz do ucznia, życzliwie, w drugiej osobie, maksymalnie 120 słów.Ocenę wystawiasz Ty, po przeczytaniu pracy. Także dlatego, że unijny AI Act zalicza systemy AI oceniające efekty uczenia się do systemów wysokiego ryzyka.
Zadanie 5: materiały dla ucznia z dysleksją i innymi SPE
AI szybko upraszcza tekst dla ucznia z dysleksją: skraca zdania, rozbija polecenia i wyjaśnia trudne słowa. Sprawdź tylko, czy nie zgubił informacji potrzebnych do zadania.
Prompt do skopiowania
Przerób poniższy tekst dla ucznia klasy [6] z dysleksją.
Zachowaj wszystkie informacje potrzebne do wykonania zadania.
Pisz krótkimi zdaniami (do 15 słów), jedno polecenie w jednym zdaniu, trudne słowa wyjaśnij w nawiasie.
Ponumeruj polecenia. Pogrub słowa kluczowe, nie używaj kursywy ani podkreśleń.
Na końcu dodaj 3 pytania sprawdzające zrozumienie.
[wklej tekst]Wygląd ustawiasz w edytorze: British Dyslexia Association zaleca czcionkę 12–14 pkt, interlinię 1,5 i wyrównanie do lewej, bez justowania. Po zmianie opisu ucznia to samo polecenie zadziała dla ucznia, który dopiero uczy się polskiego.
Do czatu wpisujesz potrzebę („uczeń z dysleksją, klasa 6”), nigdy treść opinii czy orzeczenia z poradni: to dane o zdrowiu.
Zadanie 6: Gemini Notebook (dawniej NotebookLM) na własnych materiałach
Gemini Notebook odpowiada wyłącznie na podstawie źródeł, które do niego wgrasz, i przy każdej odpowiedzi pokazuje fragment, z którego ją wziął. Dla nauczyciela to najbezpieczniejszy sposób na powtórkę z własnych notatek, prezentacji i podręcznika.
Do 16 lipca 2026 narzędzie nazywało się NotebookLM. W panelu Studio zrobisz z notatnika quiz, fiszki, mapę myśli i podsumowanie audio, także po polsku. Na koncie Workspace for Education wgranych plików nie przeglądają ludzie i nie służą do trenowania modeli. Krok po kroku: Gemini Notebook – jak korzystać.
Prompt do skopiowania
Na podstawie źródeł w tym notatniku przygotuj powtórkę do działu [nazwa działu].
Wypisz 10 najważniejszych pojęć z definicjami i wskaż fragment źródła, z którego pochodzi każda definicja.
Potem ułóż 8 pytań powtórkowych od najłatwiejszego do najtrudniejszego.Przykład z praktyki: na szkoleniu Adama Bakalarza w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa uczestnicy wyciągali w notatniku z kilkusetstronicowego dokumentu listę kluczowych zmian w około 5 minut. Ten sam sposób pracy sprawdzi się przy długich dokumentach szkolnych, na przykład statucie czy podstawie programowej przedmiotu.
Zadanie 7: przygotowanie zebrania z rodzicami
AI pomoże ułożyć plan zebrania, przewidzieć pytania rodziców i napisać wiadomość do e-dziennika. Rozmowę o konkretnym dziecku prowadzisz już bez czatu.
Prompt do skopiowania
Przygotuj plan zebrania z rodzicami klasy [4b], 40 minut.
Tematy: [wycieczka w maju, wyniki próbnego sprawdzianu całej klasy, zasady korzystania z telefonów].
Przy każdym temacie podaj: czas, 2–3 zdania do powiedzenia, pytanie, które rodzice najpewniej zadadzą, i krótką odpowiedź.
Na końcu napisz wiadomość do rodziców do e-dziennika z podsumowaniem zebrania, do 100 słów.
Nie używaj imion uczniów.Więcej gotowych poleceń do maili i pism: prompt do ChatGPT – przykłady do pracy biurowej.
Czego nie robić: dane uczniów, ocena bez sprawdzenia, zmyślone fakty
Trzy błędy psują cały zysk z AI: wklejanie danych uczniów do prywatnego konta, przepisywanie oceny od modelu i rozdawanie materiałów bez sprawdzenia faktów.
- Dane uczniów. Nazwiska, oceny z dziennika, opinie z poradni i sytuacja rodzinna nie trafiają do czatu na prywatnym koncie; w darmowym ChatGPT rozmowy domyślnie mogą służyć do trenowania modeli. Na szkoleniach Adam Bakalarz często słyszy o shadow AI: ludzie korzystają z prywatnych kont, bo instytucja nie dała im narzędzia ani zasad. W szkole to dane uczniów poza jej kontrolą.
- Ocena bez czytania pracy. Model potrafi pochwalić akapit, którego w pracy nie ma. Informacja zwrotna od AI to notatka asystenta, nie ocena.
- Zmyślone fakty. Daty, cytaty, lektury i numery wymagań to miejsca, w których model najczęściej zmyśla (więcej o halucynacjach AI).
Regulamin korzystania z AI, ściąganie, detektory i ochronę danych uczniów omawiamy w tekście AI w szkole: zasady i regulamin.
Jak zacząć w całej szkole i wszystkie teksty o AI w edukacji
Najszybciej działa jedno zadanie na tydzień: zacznij od karty pracy na trzech poziomach, bo efekt widać od razu. Gdy chce zacząć cała rada pedagogiczna, potrzebne są wspólne zasady i konta szkolne zamiast prywatnych.
Bezpłatne szkolenia prowadzi projekt Lekcja:AI wspierany przez MEN: około 11 tys. nauczycieli, 3 poziomy, do czerwca 2027. Zajęcia dla całego grona, z ćwiczeniami na Waszych materiałach, prowadzimy jako szkolenie z AI dla rady pedagogicznej; Adam Bakalarz prowadzi szkolenia z AI i zajęcia na uczelniach.
Perspektywę ucznia, czyli jak uczyć się z AI, a nie odrabiać nią zadania, opisujemy w tekście AI do nauki. Pełna lista tekstów o AI w edukacji jest poniżej.
Gemini Notebook, czyli dawny NotebookLM, to fantastyczne narzędzie.
Co to znaczy dla Ciebie
Wybierz jedno zadanie z tabeli, najlepiej kartę pracy na trzech poziomach, i przez tydzień rób je z AI na własnym materiale. Pracuj na koncie szkolnym, jeśli szkoła je ma, nie wklejaj danych uczniów i sprawdzaj fakty oraz klucze odpowiedzi przed lekcją. Ocenę zawsze wystawiasz Ty.
Najczęstsze pytania
Czy jest darmowy ChatGPT dla nauczycieli w Polsce?
Nie. ChatGPT for Teachers jest według OpenAI bezpłatny do czerwca 2028 tylko dla zweryfikowanych nauczycieli szkół w USA. W Polsce zostaje plan Free albo narzędzia na koncie szkolnym: Gemini for Education lub Teach w Copilocie.
Jakie AI dla nauczycieli jest za darmo?
Gemini for Education w każdej edycji Google Workspace for Education, Teach w Copilocie przy licencji Microsoft 365 A1–A5, Gemini Notebook oraz darmowe plany ChatGPT i Gemini.
Czy AI może oceniać prace uczniów?
Może podpowiedzieć informację zwrotną według Twoich kryteriów, ale ocenę wystawia nauczyciel po przeczytaniu pracy. AI Act zalicza systemy oceniające efekty uczenia się do wysokiego ryzyka.
Czy mogę wkleić pracę ucznia do ChatGPT?
Tylko bez danych osobowych i informacji o zdrowiu, najlepiej na koncie szkolnym. Na darmowym koncie ChatGPT wyłącz w ustawieniach opcję „Ulepszaj model dla wszystkich”.
Gdzie nauczyciel nauczy się AI za darmo?
W projekcie Lekcja:AI wspieranym przez MEN: szkolenia głównie online, na 3 poziomach, dla około 11 tys. nauczycieli, do czerwca 2027.
Źródła i data sprawdzenia
- MEN: bezpłatne szkolenia o AI dla 11 tys. nauczycieli (Lekcja:AI)
- MEN: kalendarz roku szkolnego 2026/2027
- ISAP: Karta Nauczyciela (art. 42, czas pracy)
- OpenAI: ChatGPT for Teachers (pomoc)
- OpenAI: ChatGPT for Teachers w kolejnych okręgach szkolnych USA
- Google for Education: Gemini for Education
- Google: Gemini in Classroom
- Google Workspace Updates: Gemini w Classroom we wszystkich językach Classroom (04.2026)
- Pomoc Classroom: Gemini w Google Classroom
- Microsoft Learn: funkcje AI w Microsoft 365 Education
- Microsoft: Teach w aplikacji Microsoft Copilot
- Google: NotebookLM to teraz Gemini Notebook (16.07.2026)
- Google: plany Gemini Notebook (notatniki i źródła)
- Google: prywatność w Gemini Notebook
- British Dyslexia Association: Dyslexia Style Guide 2023
- Komisja Europejska, AI Act Service Desk: załącznik III
Sprawdzono 3 listopada 2026
Czytaj dalej
Zobacz też
Zobacz też
Zobacz też
- Detektor AI: czy wykrywacze tekstu z AI działają (także po polsku)
- ZeroGPT: czy ten detektor AI działa? Recenzja, testy i prywatność
- Humanizator AI: co to jest i czy warto ryzykować
- QuillBot: parafraza z AI – co potrafi i kiedy to problem
- Grammarly: czy działa po polsku, ile kosztuje i co wybrać zamiast niego
- Photomath: jak działa, czy jest po polsku i ile kosztuje Plus
- Brainly: jak działa z AI, ile kosztuje i czy pomaga się uczyć
Najnowsze w temacie AI w edukacji
- Studocu: jak działa, ile kosztuje i czy warto z niego korzystać
- Guided Learning w Google Classroom: nauczyciel doda AI do zadania
- Google domyślnie wyłączy uczniom AI. Szkoła bez AI straci wyszukiwarkę
- Brainly: jak działa z AI, ile kosztuje i czy pomaga się uczyć
- Photomath: jak działa, czy jest po polsku i ile kosztuje Plus
Przewodnik po temacie AI w edukacji: co sztuczna inteligencja zmienia w szkole i na uczelni

